Палажэнне аб парадку правядзення рэспубликанскага конкурсу "НАЦЫЯНАЛЬНАЯ ЛIТАРАТУРНАЯ ПРЭМIЯ"

1. Дадзеным Палажэннем вызначаецца парадак правядзення Рэспублiканскага конкурсу "Нацыянальная лiтаратурная прэмiя" (далей - конкурс).

2. Конкурс праводзiцца штогод у мэтах падтрымкi развiцця беларускай мастацкай лiтаратуры i творчасцi пiсьменнiкаў Рэспублiкi Беларусь, стымулявання стварэння iмi новых высокамастацкiх твораў у галiне паэзii, прозы, драматургii, публiцыстыкi, лiтаратурнай крытыкi i лiтаратуразнаўства для дарослых, дзяцей i юнацтва, папулярызацыi кнiгi i чытання ў грамадстве.

3. Арганiзатарамi конкурсу з'яўляюцца Мiнiстэрства iнфармацыi, Мiнiстэрства культуры, Мiнiстэрства адукацыi i грамадскае аб'яднанне "Саюз пiсьменнiкаў Беларусi".

4. Для падрыхтоўкi i правядзення конкурсу ствараецца арганiзацыйны камiтэт па падрыхтоўцы i правядзеннi конкурсу (далей - арганiзацыйны камiтэт), якi фармiруецца з прадстаўнiкоў дзяржаўных органаў i зацiкаўленых арганiзацый. Склад арганiзацыйнага камiтэта конкурсу зацвярджаецца Мiнiстэрствам iнфармацыi.

Арганiзацыйны камiтэт:

вырашае пытаннi арганiзацыйнага i матэрыяльна-тэхнiчнага забеспячэння арганiзацыi i правядзення конкурсу;

зацвярджае склад экспертнай камiсii i журы;

вырашае iншыя пытаннi, якiя ўзнiкаюць у працэсе арганiзацыi i правядзення конкурсу.

5. Экспертная камiсiя ствараецца ў складзе да 11 чалавек, журы - у складзе да 9 чалавек.

У склад экспертнай камiсii i журы могуць уваходзiць прадстаўнiкi органаў дзяржаўнага кiравання, творчых саюзаў, арганiзацый, якiя ажыццяўляюць выдавецкую дзейнасць (далей - выдавецкiя арганiзацыi), кнiгагандлёвых арганiзацый, юрыдычных асоб, на якiя ўскладзены функцыi рэдакцыi сродкаў масавай iнфармацыi (далей – рэдакцыi СМI), арганiзацый культуры, устаноў адукацыi i навуковых арганiзацый, якiя ажыццяўляюць дзейнасць у галiне мастацкай лiтаратуры i лiтаратуразнаўства.

У склад журы не могуць уваходзiць аўтары твораў, якiя ўдзельнiчаюць у конкурсе.

Экспертную камiсiю i журы ўзначальваюць старшынi, якiя вырашаюць усе пытаннi iх работы ў адпаведнасцi з дадзеным Палажэннем.

6. Арганiзацыйнае i матэрыяльна-тэхнiчнае забеспячэнне дзейнасцi экспертнай камiсii i журы конкурсу ажыццяўляе Мiнiстэрства iнфармацыi.

7. Выплату грашовых прэмiй ажыццяўляюць:

Мiнiстэрства iнфармацыi – у намiнацыях "Лепшы твор (зборнiк твораў) паэзii", "Лепшы твор публiцыстыкi", "Лепшы твор лiтаратурнай крытыкi i лiтаратуразнаўства";

Мiнiстэрства культуры – у намiнацыях "Лепшы твор драматургii", "Лепшы дэбют" (першая публiкацыя цi выданне аўтара ў жанрах паэзii, прозы, публiцыстыкi);

Мiнiстэрства адукацыi –  у намiнацыях "Лепшы твор прозы", "Лепшы твор для дзяцей i юнацтва".

Арганiзацыйнае забеспячэнне дыпломамi, прызамi - сiмваламi конкурсу, падрыхтоўку i правядзенне цырымонii ўзнагароджання ажыццяўляе Мiнiстэрства iнфармацыi.

8. Да ўдзелу ў конкурсе дапускаюцца грамадзяне Рэспублiкi Беларусь, замежныя грамадзяне i асобы без грамадзянства, якiя пастаянна пражываюць на тэрыторыi Рэспублiкi Беларусь, а таксама аўтарскiя калектывы ў складзе не больш за чатыры чалавекi – аўтары арыгiнальных твораў мастацкай лiтаратуры ў жанрах паэзii, прозы, публiцыстыкi, драматургii, лiтаратурнай крытыкi i лiтаратуразнаўства на беларускай або рускай мове, упершыню выпушчаных у свет выдавецкiмi арганiзацыямi Рэспублiкi Беларусь у выглядзе асобных выданняў i (цi) апублiкаваных у сродках масавай iнфармацыi (далей – СМI) лiтаратурна-мастацкай накiраванасцi з 1 студзеня да 31 снежня года, якi папярэднiчае году правядзення конкурсу, атрымаўшых грамадскае прызнанне.

Крытэрыямi, якiя сведчаць аб грамадскiм прызнаннi твораў, з'яўляюцца:

колькасць i змест артыкулаў, рэцэнзiй, водгукаў у СМI, на iнтэрнэт-рэсурсах (iнфармацыю прадстаўляе аўтар);

аб'ёмы продажу экзэмпляраў выдання твора праз кнiгагандлёвую сетку (iнфармацыю прадстаўляе Мiнiстэрства iнфармацыi);

запатрабаванасць кнiг з прадстаўленымi на конкурс творамi ў публiчных бiблiятэках (iнфармацыю прадстаўляе Мiнiстэрства культуры);

колькасць пiсьмовых водгукаў чытачоў (iнфармацыю прадстаўляе аўтар);

паказы спектакляў, пастаўленых па творы драматургii, якi прадстаўлены на конкурс (iнфармацыю прадстаўляе пры наяўнасцi Мiнiстэрства культуры);

пераклады твора на iншыя мовы свету (iнфармацыю прадстаўляе аўтар).

9. Конкурс праводзiцца па намiнацыях з прысуджэннем дыпломаў, прызоў - сiмвалаў конкурсу, а таксама грашовых прэмiй у наступных памерах:

"Лепшы твор (зборнiк твораў) паэзii" – 100 базавых велiчынь;

"Лепшы твор прозы" – 100 базавых велiчынь;

"Лепшы твор драматургii" – 100 базавых велiчынь;

"Лепшы твор публiцыстыкi" – 100 базавых велiчынь;

"Лепшы дэбют" (першая публiкацыя цi выданне аўтара ў жанрах паэзii, прозы, публiцыстыкi) – 50 базавых велiчынь;

"Лепшы твор для дзяцей i юнацтва" – 100 базавых велiчынь;

"Лепшы твор лiтаратурнай крытыкi i лiтаратуразнаўства" – 100 базавых велiчынь.

10. Адзiн аўтар (аўтарскi калектыў) можа прымаць удзел у конкурсе не больш чым у адной намiнацыi.

У намiнацыi "Лепшы твор (зборнiк твораў) паэзii" дапускаецца ўдзел зборнiка твораў аднаго аўтара.

Удзел у конкурсе твораў аўтараў, якiя памерлi на момант падачы заяўкi (акрамя асоб, што ўваходзiлi ў склад аўтарскага калектыву па падрыхтоўцы твора), не дапускаецца.

11. У выпадку, калi пераможцам конкурсу з'яўляецца аўтарскi калектыў, яму ўручаецца адзiн дыплом i прыз – сiмвал конкурсу, а грашовая прэмiя дзелiцца ў роўных долях памiж усiмi членамi аўтарскага калектыву.

Доля грашовай прэмii, прадугледжаная для асобы, што ўваходзiла ў склад аўтарскага калектыву, але памерла на момант падачы заяўкi, атрымлiваецца ў спадчыну ў парадку, прадугледжаным заканадаўствам.

12. Заяўкi на ўдзел у конкурсе (далей – заяўкi) прымаюцца Мiнiстэрствам iнфармацыi да 1 красавiка года, у якiм праводзiцца конкурс, ад фiзiчных асоб – аўтараў твораў або iх афiцыйных прадстаўнiкоў, а таксама ад творчых саюзаў, выдавецкiх арганiзацый, рэдакцый СМI, арганiзацый культуры, устаноў адукацыi i навуковых арганiзацый, якiя ажыццяўляюць дзейнасць у галiне мастацкай лiтаратуры i лiтаратуразнаўства.

13. Да заяўкi дадаюцца наступныя дакументы:

  • лiст-хадайнiцтва аб вылучэннi для ўдзелу ў конкурсе;

  • iнфармацыя аб аўтары i творы, якi прадстаўлены на конкурс;

  • два экзэмпляры друкаванага выдання або СМI, у якiх апублiкаваны твор, прадстаўлены на конкурс.

14. Заяўкi, якiя прадстаўлены з парушэннем патрабаванняў, устаноўленых у пунктах 8, 12 i 13 дадзенага Палажэння, не прымаюцца.

15. Заяўкi перадаюцца Мiнiстэрствам iнфармацыi ў экспертную камiсiю.

Спiс дапушчаных да ўдзелу ў конкурсе твораў публiкуецца Мiнiстэрствам iнфармацыi ў газеце "Лiтаратура i мастацтва" i размяшчаецца на сайце Мiнiстэрства iнфармацыi ў глабальнай камп'ютарнай сетцы Iнтэрнэт.

16. Экспертная камiсiя разглядае прадстаўленыя на конкурс творы з улiкам iх адпаведнасцi крытэрыям, прадугледжаным у пункце 8 дадзенага Палажэння, знаёмiцца з iх зместам i ажыццяўляе фармiраванне пералiку твораў, якiя вылучаны для ўдзелу ў фiнале конкурсу.

Пасяджэнне экспертнай камiсii лiчыцца правамоцным, калi на iм прысутнiчае не менш за дзве трэцi агульнай колькасцi яе членаў. Аўтары твораў, якiя ўдзельнiчаюць у конкурсе i ўваходзяць у склад экспертнай камiсii, не маюць права галасаваць за свае творы.

Рашэннi экспертнай камiсii прымаюцца адкрытым галасаваннем простай большасцю галасоў членаў камiсii, якiя прысутнiчалi на пасяджэннi. У спрэчных выпадках рашаючым з'яўляецца голас старшынi экспертнай камiсii.

Пры неабходнасцi экспертная камiсiя мае права запатрабаваць у юрыдычных i фiзiчных асоб, якiя вылучылi аўтараў i iх творы на суiсканне прэмii, дадатковыя звесткi аб гэтых аўтарах i iх творах, неабходныя для прыняцця абгрунтаванага рашэння наконт уключэння ў пералiк твораў, што вылучаны для ўдзелу ў фiнале конкурсу.

Спiс твораў, якiя вылучаны для ўдзелу ў фiнале конкурсу, публiкуецца ў газеце "Лiтаратура i мастацтва" i размяшчаецца на сайце Мiнiстэрства iнфармацыi ў глабальнай камп'ютарнай сетцы Iнтэрнэт для ўсеагульнага абмеркавання.

17. Азнаямленне журы з творамi, адабранымi экспертнай камiсiяй для ўдзелу ў фiнале конкурсу, ажыццяўляецца з 15 чэрвеня па 15 лiпеня года, у якiм праводзiцца конкурс.

Пасяджэнне журы, на якiм вызначаюцца пераможцы конкурсу, праводзiцца ў трэцяй дэкадзе лiпеня года, у якiм праводзiцца конкурс. Пасяджэнне з'яўляецца правамоцным, калi на iм прысутнiчае не менш за дзве трэцi ад агульнай колькасцi членаў журы.

Пераможцы ў намiнацыях вызначаюцца шляхам галасавання (па рашэннi журы - адкрытым цi тайным) простай большасцю галасоў членаў журы, якiя прысутнiчалi на пасяджэннi. У выпадку, калi два цi больш творы набралi аднолькавую колькасць галасоў, пераможцам прызнаецца твор, за якi аддаў голас старшыня журы.

Рашэнне журы з'яўляецца канчатковым i не падлягае перагляду.

Вынiкi конкурсу абвяшчаюцца не пазней за 6 жнiўня.

18. Падвядзенне вынiкаў галасавання ажыццяўляе падлiковая камiсiя, склад якой вызначаецца старшынёй журы з лiку членаў журы на пасяджэннi. Па вынiках работы падлiковая камiсiя складае пратакол, якi падпiсваюць старшыня журы i члены падлiковай камiсii.

19. Узнагароджанне пераможцаў конкурсу праводзiцца ва ўрачыстай абстаноўцы ў час святкавання Дня беларускага пiсьменства.

20. Выдаткi, звязаныя з вырабам дыпломаў i прызоў – сiмвалаў конкурсу, выплатай грашовых прэмiй, а таксама падрыхтоўкай i правядзеннем цырымонii ўзнагароджання, ажыццяўляюцца за кошт сродкаў рэспублiканскага бюджэту, прадугледжаных дзяржаўным органам – арганiзатарам конкурсу на правядзенне цэнтралiзаваных мерапрыемстваў, iншых крынiц, не забароненых заканадаўствам.

Выдаткi, звязаныя з удзелам членаў экспертнай камiсii, журы конкурсу ў рабоце гэтых камiсii i журы, аўтараў, вылучаных юрыдычнымi i фiзiчнымi асобамi для ўдзелу ў конкурсе, у цырымонii ўзнагароджання пераможцаў конкурсу (уключаючы праезд, харчаванне i пражыванне), аплачваюцца за кошт сродкаў арганiзацый, у якiх працуюць цi вучацца названыя асобы (у тым лiку грамадскiх аб'яднанняў, членамi якiх яны з'яўляюцца), а таксама iншых крынiц, не забароненых заканадаўствам.